Η κυβέρνηση προχωρά σε βαθιές αλλαγές στο σύστημα ελέγχου και καταβολής των αγροτικών ενισχύσεων, μετά την οριστική συμφωνία με την Κομισιόν που επιτρέπει την εκταμίευση 1,7 δισ. ευρώ εντός των επόμενων 30 ημερών. Η μεταρρύθμιση βασίζεται σε δύο ολοκληρωμένα σχέδια δράσης που εκπόνησαν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας, τα οποία έλαβαν πρόσφατα την έγκριση των Βρυξελλών. Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το νέο πλαίσιο στοχεύει σε ουσιαστική διαφάνεια, αυστηρούς ελέγχους και ανακατανομή πόρων υπέρ όσων υποβάλλουν ακριβείς και ειλικρινείς δηλώσεις.
Οι πληρωμές που είχαν «παγώσει» λόγω των ευρημάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ξεκινούν εκ νέου, με προκαταβολές 363 εκατ. ευρώ για τη βασική ενίσχυση, 119 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης και 56 εκατ. ευρώ για αποζημιώσεις ευλογιάς. Στο πρώτο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου θα αποδοθούν 178 εκατ. ευρώ για το «Μέτρο 23», ενώ μέχρι το τέλος του έτους θα καταβληθεί πάνω από 1 δισ. ευρώ για επιπλέον προγράμματα.
Το μεταβατικό σύστημα που θα ισχύσει έως το 2026 ενισχύει δραστικά τις διαδικασίες διασταύρωσης στοιχείων, καθιστώντας υποχρεωτική την αναγραφή ΑΤΑΚ για όλα τα αγροτεμάχια, ενώ ο προσδιορισμός του ζωικού κεφαλαίου θα γίνεται πλέον με αντικειμενικά δεδομένα, όπως τιμολόγια γάλακτος και ζωοτροφών. Παράλληλα, τίθενται αυστηρά όρια στη λεγόμενη «τεχνική λύση», με στόχο να μπει τέλος στη μαζική ενεργοποίηση δικαιωμάτων σε βοσκότοπους που βρίσκονται εκατοντάδες χιλιόμετρα από τις πραγματικές εκμεταλλεύσεις.
Από το 2026 θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία ο νέος μόνιμος μηχανισμός ελέγχου με δορυφόρους, ψηφιακό γεωχωρικό χάρτη, τεχνητή νοημοσύνη και ηλεκτρονικό «τσιπάρισμα» όλων των αιγοπροβάτων μέσω ενιαίας βάσης δεδομένων. Η κυβέρνηση θεωρεί ότι με αυτό τον τρόπο αντιμετωπίζονται οριστικά τα χρόνια προβλήματα καταστρατήγησης του συστήματος ενισχύσεων, ενώ παράλληλα ενισχύονται οι παραγωγοί που τηρούν τις πραγματικές διαστάσεις της εκμετάλλευσής τους.
Ο Κωστής Χατζηδάκης, αναφερόμενος και στις αγροτικές κινητοποιήσεις, σημείωσε ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να μετατρέψει την κρίση σε ευκαιρία για ένα δικαιότερο και κοινωνικά ισορροπημένο σύστημα ενισχύσεων.