Τι σηματοδοτεί η επιλογή Μητσοτάκη, σε τι προσβλέπει. Η επικείμενη πολιτική και θεσμική σύγκρουση, οι εκλογές και οι μετεκλογικές συμμαχίες
Το timing για την εκκίνηση της κορυφαίας διαδικασίας της συνταγματικής αναθεώρησης από τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, έχει πολλαπλές αναγνώσεις και αποκτά ειδική βαρύτητα στο ρευστό και αβέβαιο πολιτικό περιβάλλον στην πορεία προς τις εκλογές.
Αφ’ ενός επιχειρείται να σηματοδοτήσει την επανεκκίνηση και την σταθερή προσήλωση του κυβερνώντος κόμματος στην κατεύθυνση των μεγάλων μεταρρυθμιστικών τομών, ένα αφήγημα, ωστόσο, το οποίο προσκρούει στα πεπραγμένα της κυβέρνησης και έχει ατονίσει προ πολλού υπό το βάρος σημαντικών θεσμικών ελλειμάτων και υποχωρήσεων από τις αρχές του κράτους δικαίου (κρίση αξιοπιστίας των θεσμών, διαφθορά, αδιαφάνεια κλπ.).
Ήταν το ισχυρό χαρτί του αφηγήματος Μητσοτάκη, στην βάση του οποίου υπήρξε προσέγγιση ενός ευρύτερου κεντρώου ακροατηρίου, το οποίο στην πορεία άρχισε να παίρνει αποστάσεις αίροντας την εμπιστοσύνη του προς το μεταρρυθμιστικό προφίλ της διακυβέρνησης Μητσοτάκη, κάτι που αποτυπώνεται σταθερά στις μετρήσεις της κοινής γνώμης.
Η αγωνία του Μαξίμου
Η πρωθυπουργική διαβεβαίωση – εξαγγελία ότι «είναι καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές, που θα ενισχύουν το κύρος των θεσμών και την εμπιστοσύνη των πολιτών», έρχεται να επισημάνει αυτό το «κενό» και κυρίως να πιστοποιήσει την αγωνία του Μεγάρου Μαξίμου στην προσπάθεια να «επανασυνδεθεί» με το κοινωνικό τμήμα εκείνο το οποίο απομακρύνθηκε και με εξαιρετικές επιφυλάξεις παρακολουθεί τις κυβερνητικές διακηρύξεις. Για αυτό και ο Πρωθυπουργός αναμένεται να ανοίξει την «βεντάλια» των προς αναθεώρηση διατάξεων μηδέ του εκλογικού νόμου εξαιρουμένου, ενδεχομένως.
Επιπλέον, το «χαρτί» της αναθεώρησης είναι μια προσπάθεια αλλαγής ατζέντας την οποία βαραίνουν τα σκάνδαλα των υποκλοπών και του ΟΠΕΚΕΠΕ και το θεσμικό έλλειμμα που εμπεδώνεται ολοένα και περισσότερο στην συνείδηση των πολιτών.
Ισχυρό μέσο πίεσης προς το ΠαΣοΚ
Αφ’ ετέρου, η επίσπευση των ανακοινώσεων για την εκκίνηση της διαδικασίας συνταγματικής αναθεώρησης (η οποία αναμενόταν για το προσεχές φθινόπωρο) λειτουργεί ως μέσο πίεσης προς την αντιπολίτευση, κυρίως την αξιωματική, στον βαθμό που οι διατάξεις που θα επιλεγούν από την παρούσα (προαναθεωρητική) Βουλή απαιτούν ευρύτερες συναινέσεις. Αυτή είναι άλλωστε και η φύση της ύψιστης αυτής θεσμικής διαδικασίας: η αναζήτηση και εξεύρεση συγκλίσεων.
Σκηνικό θεσμικής και πολιτικής σύγκρουσης
Η αναθεώρηση θα επιχειρηθεί να αποτελέσει ένα ισχυρό μέσο πίεσης προς το ΠαΣοΚ προκειμένου να συναινέσει στις τομές που εισηγείται η κυβέρνηση. Άλλωστε είναι απαραίτητη η συμφωνία του ΠαΣοΚ προκειμένου να επιτευχθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 180 βουλευτών, στην οποία προσβλέπει η κυβέρνηση, προκειμένου οι προς αναθεώρηση διατάξεις να παραπεμφθούν στην επόμενη (αναθεωρητική) Βουλή για ψήφιση με μικρότερη πλειοψηφία 151 βουλευτών. Προοπτική στην οποία δεν φαίνεται πρόθυμο να προσχωρήσει το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, προδιαγράφοντας ένα σκηνικό πολιτικής και θεσμικής σύγκρουσης με τα μάτια στραμμένα στις εκλογές και τις μετεκλογικές συμμαχίες.
Το ενδεχόμενο πρόωρης προσφυγής στις κάλπες
Μια τρίτη ανάγνωση ως προς την επιλογή του Κυριάκου Μητσοτάκη να εκκινήσει εδώ και τώρα τις διαδικασίες συζήτησης για τις αλλαγές στον καταστατικό χάρτη της χώρας, είναι εκείνη που ενεργοποίησε τις σκέψεις όσων δεν αποκλείουν – παρά τις πρωθυπουργικές διαβεβαιώσεις – το ενδεχόμενο τυχόν πρόωρης προσφυγής στις κάλπες ή τουλάχιστον την διαμόρφωση ενός «καθαρού διαδρόμου» που θα του επέτρεπε, εφ’ όσον χρειαστεί, να προχωρήσει σε εκλογές το φθινόπωρο, σε συνδυασμό με την ΔΕΘ και τις τελευταίες καθοριστικές οικονομικές εξαγγελίες πριν τις εκλογές.
Το στοίχημα της ΝΔ
Στο ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον αβεβαιότητας και στο παρόν κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο πόλωσης και τοξικότητας, η αναθεώρησης και το κομματικό συνέδριο του Μαίου αποτελούν ένα «στοίχημα» για την συσπείρωση και την συστράτευση των δυνάμεων στις οποίες προσβλέπει η ηγεσία της ΝΔ οδεύοντας προς την εκλογική αναμέτρηση.