Ένα δισ. ευρώ για τα μέτρα της ΔΕΘ τα οποία θα εφαρμοστούν το 2027 συν 200 εκατ. ευρώ για πρόσθετες, έκτακτες παρεμβάσεις το 2026, έχει ήδη στον «κουμπαρά» η κυβέρνηση, από τα δημοσιονομικά περιθώρια που δημιούργησαν το υπερπλεόνασμα του 2025 αλλά και η πορεία των καθαρών δαπανών, που πλέον αποτελεί τον βασικό δείκτη αξιολόγησης στο πλαίσιο του νέου ευρωπαϊκού κανόνα οικονομικής διακυβέρνησης.
Η υπεραπόδοση του πρωτογενούς πλεονάσματος το 2025, δεν χρηματοδότησε μόνο τα μέτρα που ανακοινώθηκαν χθες, αλλά αφήνει …υπόλοιπα και για το «πακέτο» των μόνιμων ελαφρύνσεων και εισοδηματικών ενισχύσεων του Σεπτεμβρίου. Μέρος του περσινού υπερπλεονάσματος των 3 δισ. ευρώ, έχει μόνιμα χαρακτηριστικά, τα οποία δεν δημιουργούν «χώρο» μόνο για φέτος αλλά και για τα επόμενα έτη.
Από τα 1,2 δισ. ευρώ που ήταν πέρυσι τα επιπλέον φορολογικά έσοδα που εγγράφηκαν στο 2025, συμφωνήθηκε με τις Βρυξέλλες ότι τα 200 εκ. ευρώ είναι μόνιμου χαρακτήρα, καθώς προέρχονται από τη μάχη κατά της φοροδιαφυγής και της εισφοροδιαφυγής. Συγκεκριμένα, τα 120 εκ. ευρώ πιστώθηκαν στην επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, τα 33 εκ. ευρώ στην απόδοση του Ψηφιακού Πελατολογίου σε συνεργεία, πλυντήρια αυτοκινήτων, πάρκινγκ και τα υπόλοιπα στην αύξηση της φορολογίας των ηλεκτρονικών τυχερών παιχνιδιών.
Στο σκέλος των δαπανών, από τα 1,7 δισ. ευρώ υποεκτέλεσης του Προϋπολογισμού του 2025, τα 600 εκ. ευρώ κρίθηκε ότι αφορούν σε εξοικονομήσεις μόνιμου χαρακτήρα, προερχόμενα από το συμμάζεμα Νομικών Προσώπων του Δημοσίου, όπως το Κτηματολόγιο κι από το οριζόντιο νοικοκύρεμα στα έξοδα όλων των υπουργείων.
Αυτό το σύνολο των 800 εκ ευρώ δεν διευκόλυνε, απλώς το οικονομικό επιτελείο για τα μέτρα αντιμετώπισης της νέας κρίσης, αλλά διεύρυνε και τον δημοσιονομικό χώρο του 2027. Υπό κανονικές συνθήκες, αυτά τα 800 εκ. ευρώ, θα προσαύξαναν τον ήδη «κλειδωμένο» χώρο των 800 εκ. ευρώ, δίνοντας έτσι περιθώρια ελαφρύνσεων 1,6 δισ. ευρώ από το βήμα της ΔΕΘ. Ωστόσο, ήδη τα 600 εκ ευρώ έχουν δαπανηθεί για τα μέτρα ενάντια στην ενεργειακή κρίση, αφήνοντας τελικά έναν «κουμπαρά» 1 δισ. ευρώ για τη ΔΕΘ.
Τα μέτρα που σχεδιάζονται
Αν και η ΔΕΘ είναι ακόμα πολύ …μακριά, τα σχέδια επί χάρτου δεν λείπουν από το τραπέζι του οικονομικού επιτελείου.
Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται η ελάφρυνση των επιχειρήσεων, με το σκεπτικό ότι οι υγιείς επιχειρήσεις μπορούν να υποστηρίξουν και υψηλότερους μισθούς για τους εργαζόμενους τους. Με αυτό το σκεπτικό, δεδομένη θα πρέπει να θεωρείται η μείωση της προκαταβολής φόρου από το 80%, ενδεχομένως στο 55%, όριο που ισχύει ήδη για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Επιπλέον, διαχειρίσιμο χαρακτηρίζεται το δημοσιονομικό κόστος από την κατάργηση του Τέλους Επιτηδεύματος και στα νομικά πρόσωπα, μετά την κατάργηση του για τους επαγγελματίες.
Η περαιτέρω μείωση του φορολογικού συντελεστή για τα νομικά πρόσωπα, από το 22% στο 20% δεν θεωρείται καίριας σημασίας, ενώ αντιθέτως προκρίνεται η περαιτέρω μείωση του μη μισθολογικού κόστους, δηλαδή των ασφαλιστικών εισφορών κατά τουλάχιστον 1 ποσοστιαία μονάδα, κάτι που δεν ελαφρύνει μόνο τις επιχειρήσεις αλλά θα αυξήσει εμμέσως και τους μισθούς.
Με δεδομένο ότι ήδη ανακοινώθηκε η αύξηση του ετήσιου επιδόματος των συνταξιούχων, καθώς και η διεύρυνση των δικαιούχων επιστροφής ενοικίου, η προσοχή στρέφεται στο πώς θα μπορούσε να μειωθεί και το φορολογικό βάρος για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, ως κίνητρο για την αύξηση των διαθέσιμων κατοικιών αλλά και τη συγκράτηση των μισθωμάτων.
Μεταξύ των μέτρων για τα οποία εκπονούνται σενάρια εργασίας, είναι νέες διορθωτικές κινήσεις στον ΕΝΦΙΑ, με δεδομένο ότι κάποια στιγμή εντός του 2027 θα πρέπει να γίνει αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών, ενώ συζητούνται και νέες παρεμβάσεις στο τεκμαρτό εισόδημα των επαγγελματιών.
Αναθεωρήσεις
Τα πάντα είναι υπό αναθεώρηση όπως και οι προβλέψεις για την ελληνική οικονομία λόγω των επιπτώσεων του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Όπως ανακοινώθηκε χθες, ο πήχης της ανάπτυξης για το 2026 κατεβαίνει στο 2% από 2,4% που προέβλεπε ο προϋπολογισμός αλλά αναθεωρείται ανοδικά η πρόβλεψη για το 2027, καθώς η κυβέρνηση αναμένει ρυθμό ανάπτυξης 1,7% έναντι 2%. Ο πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,2% φέτος έναντι της πρόβλεψης 2,2% με βασική υπόθεση η τιμή του Brent να διαμορφωθεί στα 89 δολάρια το βαρέλι για ολόκληρο το έτος. Για το 2027 αναμένεται να ανέλθει στο 2,4% έναντι προηγούμενων εκτιμήσεων για 2,2%. Το πρωτογενές πλεόνασμα, εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί φέτος στο 3,2% του ΑΕΠ. Παράλληλα, ενισχύεται το συγχρηματοδοτούμενο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, που αυξάνεται στα 7 δισ. ευρώ το 2027 από 6,35 δισ. ευρώ, με τη συμβολή ευρωπαϊκών πόρων.