Ένα νέο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό εργαλείο, το οποίο αλλάζει τα δεδομένα στην επόμενη προγραμματική περίοδο 2028–2034, παρουσίασε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, μιλώντας στην εκδήλωση «Η Νέα Εποχή για την Ανώτατη Εκπαίδευση», που διοργάνωσε στην Αθήνα το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, το νέο ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας θα διαθέτει συνολικό προϋπολογισμό ύψους 420 δισ. ευρώ, με στόχο τη στήριξη δράσεων που ενισχύουν την παραγωγικότητα και την καινοτομία, μακριά από τις παραδοσιακές χρηματοδοτήσεις προηγούμενων δεκαετιών.
«Στροφή στην έρευνα και την καινοτομία»
Ο κ. Χατζηδάκης υπογράμμισε ότι οι πόροι δεν θα κατευθυνθούν σε κλασικές δράσεις τύπου ΕΣΠΑ, αλλά σε παρεμβάσεις που ενισχύουν τη συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων.
«Με πληθυσμιακά και μόνο κριτήρια, στην Ελλάδα θα μπορούσαν να αντιστοιχούν 8 έως 10 δισ. ευρώ. Δηλαδή μισό Ταμείο Ανάκαμψης», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, εξήγησε ότι η κατανομή των πόρων δεν θα βασίζεται σε εθνικές ποσοστώσεις, αλλά στην ποιότητα και την αξιοπιστία των προτάσεων, με έμφαση στην έρευνα, την τεχνολογία και την εφαρμογή τους στην οικονομία.
«Πλεονέκτημα θα έχουν οι αξιόπιστες προτάσεις που θα παίρνουν υψηλή βαθμολογία», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «κάθε πανεπιστημιακός και επιχειρηματίας πρέπει να καταλάβει ότι τα πράγματα αλλάζουν».
Νέος ρόλος για τα πανεπιστήμια
Αναφερόμενος στην ανώτατη εκπαίδευση, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης τόνισε ότι τα πανεπιστήμια –κρατικά και μη– θα μετασχηματιστούν σε «μοχλούς ανάπτυξης», μέσω της καινοτομίας και της διασύνδεσης με την αγορά.
Όπως είπε, «δεν θα είναι απλώς χώροι διδασκαλίας, αλλά φορείς παραγωγής προστιθέμενης αξίας», ενώ εξέφρασε την πεποίθηση ότι η Ελλάδα μπορεί να συμμετάσχει σε αυτή τη «νέα επανάσταση», όπως έγινε με τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό.
Δεν θα υπάρξει χρηματοδοτικό κενό μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Ο κ. Χατζηδάκης απέρριψε την άποψη ότι μετά τη λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης θα υπάρξει χρηματοδοτικό κενό, επισημαίνοντας ότι η χώρα θα συνεχίσει να λαμβάνει σημαντικούς πόρους.
Όπως ανέφερε, για την επόμενη περίοδο προβλέπονται για την Ελλάδα 49,5 δισ. ευρώ, έναντι 57,5 δισ. της τρέχουσας περιόδου, καθώς και πρόσθετο πακέτο δανείων και χρηματοδοτήσεις από το νέο Ταμείο Ανταγωνιστικότητας.
Αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση και διεθνοποίηση
Στο πεδίο της εκπαίδευσης, έκανε λόγο για δύο κομβικές αλλαγές των τελευταίων ετών: την αξιολόγηση των πανεπιστημίων μέσω εθνικής αρχής και τη συνύπαρξη κρατικών και μη κρατικών πανεπιστημίων.
«Η άμιλλα θα είναι εντονότερη», σημείωσε, προσθέτοντας ότι αναπτύσσονται νέα εργαλεία όπως τα βιομηχανικά διδακτορικά και τα βιομηχανικά μεταπτυχιακά που συνδέουν την ακαδημαϊκή κοινότητα με την παραγωγή.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην αύξηση της διεθνοποίησης των ελληνικών πανεπιστημίων, με συνεργασίες με ιδρύματα του εξωτερικού και την προσέλκυση ξένων φοιτητών, ενώ πρότεινε την αξιοποίηση πανεπιστημιακών εγκαταστάσεων σε τουριστικές περιοχές για θερινά προγράμματα.
Κριτική στην αντιπολίτευση
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης άσκησε κριτική στην αξιωματική αντιπολίτευση, κατηγορώντας την για ασυνέπεια ως προς τη στάση της απέναντι στα μη κρατικά πανεπιστήμια.
«Ο λόγος είναι ότι η πρόταση προέρχεται από τη Νέα Δημοκρατία. Είναι σοβαρό αυτό; Είναι υπεύθυνο;», διερωτήθηκε.
Απολογισμός του Ταμείου Ανάκαμψης
Τέλος, ανακοίνωσε ότι το καλοκαίρι θα παρουσιαστεί απολογισμός του Ταμείου Ανάκαμψης, ο οποίος θα περιλαμβάνει όχι μόνο οικονομικά στοιχεία, αλλά και οπτικό υλικό από έργα που έχουν υλοποιηθεί.
Υπογράμμισε επίσης ότι το Ταμείο έχει ήδη στηρίξει δεκάδες χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και κρίσιμους τομείς όπως η υγεία και η παιδεία, μέσα από έργα εκσυγχρονισμού και υποδομών.
«Όλα αυτά είναι επένδυση στην κοινωνία και στο μέλλον του τόπου», κατέληξε.