Σε «πάγωμα» τόκων για οφειλέτες του νόμου 3869/2010 προχωρούν οι servicers, μετά τη δικαστική απόφαση για τον τρόπο υπολογισμού τους – Γιατί ζητούν επειγόντως διευκρινίσεις, τι θα πληρώνουν οι δανειολήπτες και ο κίνδυνος για τις κρατικές εγγυήσεις
Στο πάγωμα – μέχρι νεοτέρας – των τόκων σε όλα τα δάνεια που έχουν ρυθμιστεί με τον νόμο Κατσέλη (3869/2010), προχωρούν οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις, σε συνέχεια της δημοσίευσης σχετικής με τις συγκεκριμένες χορηγήσεις απόφασης του Αρείου Πάγου.
Νόμος Κατσέλη και υπολογισμός της επιτοκιακής επιβάρυνσης
Όπως επισημαίνουν πηγές από τον κλάδο, η ετυμηγορία του Ανώτατου Δικαστηρίου, όπως είναι διατυπωμένη, δεν επιτρέπει την εξαγωγή ενός ασφαλούς συμπεράσματος για τον τρόπο υπολογισμού της επιτοκιακής επιβάρυνσης για τους δανειολήπτες, που έχουν ρυθμίσει τα χρέη τους με τον εν λόγω πλαίσιο.
Για τον λόγο αυτό, τα νομικά τους τμήματα εργάζονται εντατικά, προκειμένου να ζητήσουν επισήμως διευκρινίσεις από τον Άρειο Πάγο για τον τρόπο εφαρμογής της απόφασής του. Έως τότε, οι οφειλέτες θα αποπληρώνουν μόνο κεφάλαιο και όχι τόκους.
Σημειώνεται ότι, κατά τον Άρειο Πάγο, ο υπολογισμός του επιτοκίου πρέπει να γίνει επί της μηνιαίας δόσης και όχι επί του συνολικού ανεξόφλητου κεφαλαίου.
Με τον τρόπο αυτό, επισημαίνεται στην απόφαση, οι ρυθμίσεις του νόμου Κατσέλη εναρμονίζονται με τον πρωταρχικό σκοπό του, την αντιμετώπιση δηλαδή των σοβαρών οικονομικών και κοινωνικών προβλημάτων, στα οποία οδήγησε η υπερχρέωση των φυσικών προσώπων.
Επιπλέον, επιδιώκεται «η απαλλαγή των χρεών των υπερχρεωμένων δανειοληπτών, προς εξυπηρέτηση του ευρύτερου, δημόσιου συμφέροντος σκοπού της επανάκτησης από τους τελευταίους, της αγοραστικής τους δύναμης και της επανένταξής τους στην οικονομική και κοινωνική δραστηριότητα».
Τι ισχύει σήμερα
Σύμφωνα πάντως με τη συνήθη τραπεζική πρακτική, σε όλο τον δυτικό κόσμο, οι τοκοχρεολυτικές δόσεις υπολογίζονται επί της συνολικής οφειλής.
Συγκεκριμένα, στο ξεκίνημα της περιόδου αποπληρωμής, οι τόκοι προκύπτουν από τον πολλαπλασιασμό του μηνιαίου επιτοκίου με το σύνολο του χρέους.
Ένα μέρος λοιπόν της μηνιαίας δόσης αφορά την επιτοκιακή επιβάρυνση και το υπόλοιπο αποπληρώνει το ανεξόφλητο κεφάλαιο. Τον αμέσως επόμενο μήνα, οι τόκοι υπολογίζονται επί του μειωμένου, μετά την αποπληρωμή της προηγούμενης δόσης, κεφαλαίου. Όσο λοιπόν περνούν οι μήνες, τόσο μειώνεται η συμμετοχή των τόκων στη μηνιαία δόση.
Οι ερμηνείες
Ο Άρειος Πάγος αποφάσισε κάτι διαφορετικό. Σύμφωνα με την ερμηνεία που δίνουν νομικοί εκπρόσωποι των δανειοληπτών, η οφειλή θα πρέπει να επιμερίζεται στον αριθμό των δόσεων που έχει αποφασίσει το δικαστήριο, στο πλαίσιο του ν. 3869/2010 και στη συνέχεια, οι τόκοι να υπολογίζονται σε μηνιαία βάση επί αυτού του σταθερού ποσού. Με τον τρόπο αυτό, τα δάνεια της κατηγορίας καθίστανται ουσιαστικά άτοκα.
Από την πλευρά τους, ορισμένοι κύκλοι από τον χρηματοπιστωτικό τομέα διαβάζουν διαφορετικά την απόφαση. Πιστεύουν ότι οι τόκοι θα πρέπει να αυξάνονται κάθε μήνα, καθώς αποπληρώνονται οι δόσεις.
Ανώτατη πηγή από τον κλάδο των servicers δεν αποδέχεται καμία ερμηνεία, σημειώνοντας πως θα πρέπει ο ίδιος ο Άρειος Πάγος να εξηγήσει τι έχει αποφασίσει.
Για τον λόγο αυτό, θα υποβληθεί άμεσα σχετικό ερώτημα, δια της επίσημης οδού, ώστε να δοθεί μία ξεκάθαρη απάντηση. Μέχρι τότε, όπως προαναφέρθηκε, οι διαχειριστές δε θα χρεώνουν τόκους στους οφειλέτες που έχουν υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη και έχουν ήδη ρυθμίσει τα χρέη τους.
Πόσα είναι
Υπολογίζεται ότι στο εν λόγω καθεστώς έχουν ενταχθεί περίπου 300.000 δάνεια, συνολικού ύψους 6 δισ. ευρώ, η πλειονότητα των οποίων έχει αποενοποιηθεί από τις τράπεζες, κατά τη φάση εξυγίανσής τους.
Με βάση τις πρώτες εκτιμήσεις της αγοράς, στις αρχές του έτους, σε συνέχεια της διαρροής στον Τύπο, της απόφασης του Αρείου Πάγου, το κόστος για τους πιστωτές υπολογιζόταν στην περιοχή του 1 δισ. ευρώ.
Πρόκειται για μία ζημιά που θα πλήξει ευθέως τις ανακτήσεις των τιτλοποιήσεων, με το ρίσκο να καταπέσουν οι κρατικές εγγυήσεις του προγράμματος «Ηρακλής».
Πέραν του άμεσα οικονομικού κόστους, τραπεζικοί κύκλοι υπογραμμίζουν τον κίνδυνο για τη χρηματοπιστωτική ευστάθεια, στην περίπτωση που και άλλοι ευάλωτοι δανειολήπτες, οι οποίοι έχουν πετύχει ρυθμίσεις με διαφορετικά εργαλεία, όπως ο εξωδικαστικός μηχανισμός, διεκδικήσουν μία ανάλογη λύση.