Tο νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας άναψε τη συζήτηση στην ολομέλεια της βουλής. Τι αναφέρει η κυβέρνηση, τι αντιλέγει η αντιπολίτευση
Την απάντηση σε ένα πάγιο αίτημα του καλλιτεχνικού κόσμου φιλοδοξεί να δώσει το σημερινό νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας που εισάγεται προς συζήτηση και ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής. Σύμφωνα με το υπουργείο επιχειρείται να καλυφθεί ένα διαχρονικό θεσμικό κενό στη χώρα μας την απουσία, δηλαδή, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης για το θέατρο, τον χορό και τη μουσική.
Ζαχαράκη: «ιστορική τομή»
Παρότι από την υπουργό Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη χαρακτηρίζεται ως μια ιστορική τομή, δεν λείπουν οι προβληματισμοί από τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Ήδη το ΚΚΕ και η Νέα Αριστερά δήλωσαν ότι θα καταψηφίσουν το νομοσχέδιο, ενώ τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης επιφυλάχθηκαν για την Ολομέλεια.
Ο εισηγητής του ΠαΣοΚ, Στέφανος Παραστατίδης, τόνισε μεταξύ άλλων κατά τη συζήτηση στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής ότι «η δημιουργία μιας νέας Σχολής παραστατικών Τεχνών, αποτελεί αίτημα της καλλιτεχνικής κοινότητας τα τελευταία 40 χρόνια.
Πρόκειται όμως, για μια πρόκληση που απαιτεί τη διαμόρφωση συναινέσεων, ώστε να εξασφαλιστεί ένα αποτέλεσμα εφαρμόσιμο, τεχνογνωσία, σχέδιο και πόρους. Σε διαφορετική περίπτωση ο κίνδυνος να φτιάξουμε κάτι που όχι απλά δεν θα δώσει καμία προστιθέμενη αξία στην Καλλιτεχνική Εκπαίδευση της χώρας αλλά θα αποδειχθεί θνησιγενές, είναι κάτι παραπάνω από ορατός. Η αξίωση μας, λοιπόν, για καλή νομοθέτηση, δεν αποτελεί υπεκφυγή, αλλά μία συνταγή για βιώσιμες μεταρρυθμίσεις».
Με αιχμή προς την κυβέρνηση σχολίασε ότι «τα τελευταία χρόνια έχουν αλλάξει τρεις υπουργοί Παιδείας. Πέραν αυτού, δεν υπάρχει και η συνέχεια, δηλαδή, κάθε Υπουργός λες και είναι ένας Υπουργός διαφορετικής κυβέρνησης, λειτουργεί με έναν τελείως διαφορετικό τρόπο, δεν υπηρετείται ένα σχέδιο για τη χώρα».
Κριτική από τον ΣΥΡΙΖΑ
Από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ, η Κατερίνα Νοτοπούλου άσκησε κριτική στο νομοσχέδιο της κυβέρνησης. Μεταξύ άλλων, είπε ότι «διαμορφώνεται ως μία Σχολή περιορισμένης πρόσβασης, 15 στο Εθνικό Θέατρο θα μπαίνουν και 17 σπουδαστές στο Κρατικό Θέατρο. Οι υπόλοιποι; Ιδιωτικά κολλέγια, θα πω εγώ. Εσείς, τι θα πείτε; Οι υπόλοιποι που θα πάνε; Αυτό σίγουρα δεν απαντά στο διαχρονικό αίτημα όλης της κοινωνίας, για δημόσια δωρεάν καλλιτεχνική εκπαίδευση για όλους».
ΚΚΕ
Από το ΚΚΕ, ο Ιωάννης Δελής, μεταξύ άλλων, είπε ότι πρόκειται για «μία απλή συγκόλληση των πέντε κρατικών ανωτέρων καλλιτεχνικών σχολών, χωρίς καμία απολύτως μέριμνα για τις νέες σύγχρονες υποδομές της νέας αυτής Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, με ένα σωρό αοριστολογίες και ασάφειες για τα προγράμματα σπουδών αυτής της σχολής και χωρίς εννοείται την παραμικρή πρόβλεψη για ουσιαστική φοιτητική μέριμνα».
Νέα Αριστερά
Για «θολούρα» έκανε λόγο η Σία Αναγνωστοπούλου από τη Νέα Αριστερά. «Ήρθατε να λύσετε ένα μεγάλο ζήτημα που χρόνιζε. Αυτό της ανώτατης καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, σε ένα κατακερματισμένο τοπίο. Το είπα και την προηγούμενη φορά ότι δεν ήταν εύκολο. Άρα, ήθελε πολύ διαβούλευση με τους πάντες και κυρίως, τι στόχο θα είχε το νομοσχέδιο. Αυτό που φαίνεται και από αυτό που φαίνεται και από τους φορείς, αλλά και διαβάζοντας το ίδιο το νομοσχέδιο είναι ότι ο κατακερματισμός αντικαθίσταται από θολούρα» είπε η βουλευτής.
Πλεύση Ελευθερίας
«Η εικόνα που προκύπτει από τις διατάξεις του νομοσχεδίου δείχνει ότι βρισκόμαστε σε μία προσπάθεια διαχείρισης ενός προβλήματος, παρά στην ουσιαστική επίλυσή του», δήλωσε από την Πλεύση Ελευθερίας η Έλλη Ρούσσου.
Η ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών
Σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, η Α.Σ.Π.Τ. είναι νέο, πλήρως αυτοδιοικούμενο Α.Ε.Ι. ειδικού σκοπού, το οποίο εντάσσεται στο σύστημα της ανώτατης εκπαίδευσης και παρέχει πανεπιστημιακού επιπέδου σπουδές στα πεδία της δραματικής τέχνης, της ορχηστικής τέχνης και της μουσικής τέχνης. Οι παραστατικές τέχνες αποκτούν πλέον σταθερή πανεπιστημιακή στέγη, με πρώτο, δεύτερο και τρίτο κύκλο σπουδών, ερευνητική διάσταση και ενιαίο θεσμικό πλαίσιο ποιότητας, τονίζεται.
Το νομοσχέδιο αντιμετωπίζει μια διαχρονική θεσμική εκκρεμότητα, όπως εξηγείται από το υπουργείο. Μέχρι σήμερα, το πεδίο της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης χαρακτηρίζεται από αποσπασματικούς κανόνες, ασαφή διαβάθμιση τίτλων, άνιση μεταχείριση μεταξύ κλάδων και ελλιπή σύνδεση με την ανώτατη εκπαίδευση και το Δημόσιο. Η παρέμβαση επιδιώκει να κλείσει αυτό το κενό συνολικά, τόσο με την ίδρυση της Α.Σ.Π.Τ. όσο και με την αναδιάρθρωση της ανώτερης καλλιτεχνικής και μουσικής εκπαίδευσης.Σημειώνεται πως η εισαγωγή στη Σχολή δεν θα γίνεται μέσω του γενικού συστήματος των Πανελλαδικών. Προβλέπεται ειδικό σύστημα εξετάσεων, με υποχρεωτική δια ζώσης εξέταση ή ακρόαση σε καλλιτεχνικές δεξιότητες και συμπληρωματική γραπτή και προφορική δοκιμασία. Η επιλογή αυτή αποτυπώνει μια βασική αρχή του νόμου.
Το ΙΒ στα δημόσια σχολεία
Ανάμεσα σε άλλες διατάξεις, το υπουργείο έχει εισάγει και το International Baccalaureate στα δημόσια σχολεία. Αποκτά σαφές και πλήρες θεσμικό πλαίσιο ως προς την ίδρυση, οργάνωση και λειτουργία των τμημάτων, την εγγραφή μαθητών, τη στελέχωση, τις ανάγκες εξοπλισμού και την πιστοποίηση. Ήδη έχουν επιλεγεί 13 υποψήφια δημόσια σχολεία, έχουν υλοποιηθεί τρεις κύκλοι επιμόρφωσης με συνολικά 521 επιμορφούμενους και συνολικό εκτιμώμενο κόστος 111.532,40 ευρώ, ενώ το χρονοδιάγραμμα προβλέπει ολοκλήρωση αιτήσεων έως 6 Απριλίου 2026, επισκέψεις πιστοποίησης 11–20 Μαΐου 2026, τελικές αποφάσεις έως το τέλος Ιουνίου 2026 και δυνατότητα έναρξης του προγράμματος από τον Σεπτέμβριο 2026. Από το υπουργείο, πάντως, τονίζεται ότι το IB δεν θεσπίζει ειδική ή παράλληλη οδό πρόσβασης στα δημόσια πανεπιστήμια της χώρας. Η εισαγωγή στα δημόσια Α.Ε.Ι. εξακολουθεί να γίνεται αποκλειστικά μέσω των Πανελλαδικών Εξετάσεων. Επομένως, η ρύθμιση αφορά το εκπαιδευτικό πλαίσιο λειτουργίας ενός διεθνούς προγράμματος εντός του δημόσιου σχολείου και όχι τροποποίηση του τρόπου πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση.
Η ειδική πρόβλεψη για τα Τέμπη
Μέσω του νομοσχεδίου, μεταξύ άλλων, παρατείνεται έως και το 2027 η δυνατότητα ειδικής εισαγωγής σε Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα (Α.Ε.Ι.) και Ανώτατες Εκκλησιαστικές Ακαδημίες για τους δικαιούχους που συνδέονται με το σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών. Με τη ρύθμιση αυτή διασφαλίζεται, σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, ότι η στήριξη της Πολιτείας έχει διάρκεια και συνέχεια, ώστε οι υποψήφιοι και οι υποψήφιες να μπορούν να ασκήσουν το δικαίωμά τους χωρίς χρονικούς περιορισμούς και με πραγματικές δυνατότητες προετοιμασίας. Παράλληλα, αναπροσαρμόζεται το πλαίσιο κατ’ εξαίρεση μετεγγραφών και μετακινήσεων φοιτητών. Συγκεκριμένα, εξειδικεύονται οι προϋποθέσεις για τον τόπο μετεγγραφής με βάση τη φύση του αιτήματος και τους έκτακτους λόγους, δίνεται προτεραιότητα στον πρώτο κύκλο σπουδών και τίθενται όρια στη διαφορά μορίων, ώστε να αποφεύγονται μεγάλες ακαδημαϊκές αποκλίσεις στο ίδιο τμήμα.